محمد نصير بن جعفر فرصت شيرازى
72
آثار عجم ( فارسى )
خلاصه ، ظهور بوزرجمهر ، 6134 سال بعد از هبوط آدم بود . از سخنان اوست كه فرمود : مدار سلطنت بر يازده چيز است : 1 . احتراز از غضب بى جا ، 2 . صداقت و راستى ، 3 . مشورت با دانشمندان ، 4 . تعظيم بزرگان ، 5 . تفتيش حال زندانيان ، 6 . محافظت راهها ، 7 . سياست و عفو به اندازهء جرايم ، 8 . آرايش سپاه ، 9 . مراعت به قبايل و عشاير « 1 » ، 10 . تعيين نمودن جاسوسان « 2 » به اطراف مملكت ، 11 . تفقّد ارباب خدمت و اهل كمال . گويند بزرجمهر را پرسيدند : اين مقام را در علم و حكمت چگونه رسيدى ؟ فرمود : ببكور كبكور الغراب و حرص كحرص الخنزير و تملّق كتملّق الكلب و صبر كصبر الحمار . « 3 » كلمات حكمت آياتش ، بىحدّ و حصر در كتب مسطور است .
--> ( 1 ) . جمع عشيره است ، به معنى قبايل و خويشان . ( 2 ) . بر وزن قاموس ، به معنى جستجوكننده و آنكس كه خبر معلوم نمايد . ( 3 ) . « بكور » به ضمتين ، پگاه برخاستن و بامداد كردن است . غراب به ضمّ اول ، زاغ دشتى كه كلاغ باشد . خنزير ، گراز است و كلب ، سگ است ؛ حمار ، خر است . معنى : اينكه اين علم و حكمت را يافتم از اينكه مثل كلاغ بامداد كردم و مثل گراز آزمند گشتم در ادراك مطالب ؛ و مثل سگ چاپلوسى نمودم نزد اهل علم ؛ و مثل خر شكيبا بودم به مصائب و غيرها .